.gif)
Adeladius Makwega (Mwanakwetu)
“Kukumbwa na dhoruba ya kisiasa hakumaanishi mwisho wa safari. Wakati mwingine, ndiyo mwanzo wa ukurasa mpya.”
Tarehe 18 Oktoba 2026, nilipokea ujumbe kutoka kwa mdau mmoja aliyeniandikia maneno yafuatayo:
“Habari ndugu, samahani, wewe ni nani na upo wapi? Naona unaandika makala nyingi kuhusu Pauline Gekul. Kulikoni?”
Bila hiana wala kusita, nilimjibu mdau huyo kwa uwazi:
“Mimi naitwa Adeladius Makwega. Nyumbani kwetu wananiita Kazimbaya, lakini kwa sasa nimepewa jina la Mwanakwetu. Nipo Mbagala. Pauline Gekul ninampenda sana kwa sababu namwona kama kiongozi mwenye uwezo wa kuwatumikia wananchi. Ninaamini viongozi wenye uwezo na wanaoweza kulitumikia taifa wanapaswa kutambuliwa na Watanzania.
Una swali lingine? Naomba na mimi nijibiwe maswali yangu: Wewe ni nani, upo wapi, na kwa nini unaniuliza maswali hayo?”
Hadi wakati ninaandika makala haya, mdau huyo alikuwa bado hajajibu maswali yangu.
Hata hivyo, jambo hili limenipa nafasi ya kujiuliza swali muhimu: Je, ni kosa kwa mwananchi kumtetea kiongozi anayemwamini? Je, ni lazima kila tunapoandika kuhusu mwanasiasa fulani tuwe na maslahi binafsi?
Kwa mtazamo wangu, hapana. Katika jamii ya kidemokrasia, kila mtu ana haki ya kutoa maoni yake kuhusu viongozi na mustakabali wa siasa za nchi yake, mradi afanye hivyo kwa uwajibikaji na kwa kuheshimu ukweli.
Mimi, Adeladius Makwega, ninayeandika kwa jina la Mwanakwetu, nina mtazamo wangu kuhusu Bi. Pauline Gekul. Ninaamini bado anaweza kuwa na nafasi katika mustakabali wa siasa za Tanzania.
Katika ukurasa wangu wa Facebook, mdau mmoja anayejulikana kwa jina la Reginald Curty aliandika:
“Hili tukio la Gekul, iwe kweli iwe uongo, Pauline Gekul kurudi katika siasa za Tanzania ni ngumu.”
Nilimjibu kwa msimamo wangu kwamba, kabla ya mwaka 2030, ninaamini Pauline Gekul anaweza kurejea katika jukwaa la siasa za Tanzania kwa kishindo.
Hadi ninapoandika makala haya, Reginald Curty alikuwa bado hajajibu hoja yangu.
Lakini swali la msingi linabaki: Kwa nini Mwanakwetu anaamini Pauline Gekul anaweza kurejea katika siasa za Tanzania kwa kishindo?
Jibu langu ni hili: Historia ya siasa duniani na hata nchini Tanzania inatufundisha kwamba changamoto, migogoro na kashfa zinazomkabili mwanasiasa hazimaanishi moja kwa moja kwamba safari yake ya kisiasa imefikia mwisho.
Hata hivyo, kurejea huko hakutokei kwa miujiza. Hutegemea mazingira ya kisiasa, namna mhusika anavyokabiliana na changamoto, uungwaji mkono wa wananchi na uwezo wake wa kujenga upya imani ya umma.
Hebu tuangalie mifano kadhaa.
Jacob Zuma, aliyewahi kuwa Rais wa Afrika Kusini, ni miongoni mwa mifano inayoweza kutusaidia kuelewa jinsi mwanasiasa anavyoweza kukabiliana na misukosuko na baadaye kujenga upya ushawishi wake.
Zuma alikumbwa na tuhuma, migogoro ya kisheria na changamoto mbalimbali za kisiasa, zikiwemo tuhuma zinazohusiana na ufisadi.
Mwaka 2005, aliondolewa katika nafasi ya makamu wa rais wa nchi hiyo katika kipindi ambacho tuhuma za ufisadi zilikuwa zimeibuka dhidi yake na mshirika wake.
Pamoja na misukosuko hiyo, Zuma aliendelea kujihusisha na siasa na hatimaye akawa Rais wa Afrika Kusini mwaka 2009.
Miaka kadhaa baadaye, mwaka 2024, alijitokeza tena katika siasa kupitia chama cha uMkhonto weSizwe (MK), ambacho kilipata uungwaji mkono mkubwa katika uchaguzi mkuu wa Afrika Kusini.
Kisa cha Zuma kinatufundisha jambo muhimu: Mwanasiasa anaweza kupitia kipindi kigumu, lakini bado akapata nafasi ya kujenga upya ushawishi wake.
Hii haimaanishi kwamba changamoto zake hazikuwa na uzito au kwamba kila mwanasiasa aliyekumbwa na kashfa atarejea. Inamaanisha kwamba matokeo ya kisiasa hayapaswi kuamuliwa kwa kuangalia tukio moja pekee.
Silvio Berlusconi, aliyewahi kuwa Waziri Mkuu wa Italia, naye ni mfano wa mwanasiasa aliyekabiliwa na migogoro mingi lakini akaendelea kuwa na nafasi katika siasa za nchi yake.
Katika maisha yake ya kisiasa, Berlusconi alikumbwa na kashfa za kodi, hukumu ya udanganyifu wa kodi na mabishano mbalimbali yaliyohusu maisha yake binafsi.
Mwaka 2013, alipoteza nafasi yake ya ubunge katika Seneti ya Italia kufuatia hukumu ya udanganyifu wa kodi. Wengi wangeweza kuona hatua hiyo kama pigo kubwa kwa mustakabali wake wa kisiasa.
Hata hivyo, Berlusconi hakuishia hapo. Mwaka 2019 alichaguliwa kuwa mbunge wa Bunge la Ulaya, na mwaka 2022 akarudi tena katika Seneti ya Italia.
Kisa chake kinatukumbusha kwamba historia ya kisiasa ya mtu haiishii katika kipindi kimoja cha kushindwa au kukumbwa na mgogoro.
Umaarufu, mtandao wa kisiasa, chama chenye wafuasi na uwezo wa kujipanga upya, hali ya kisiasa ya taifa husika vinaweza kuwa miongoni mwa mambo yanayochangia mwanasiasa kurejea.
Tukirudi nyumbani Tanzania, tunakutana na kisa cha aliyekuwa Waziri Mkuu, Edward Lowassa.
Mwaka 2008, Lowassa alijiuzulu nafasi ya uwaziri mkuu baada ya kuibuka kwa mjadala mkubwa kuhusu mkataba wa kampuni ya Richmond wa kuzalisha umeme wa dharura. Tukio hilo lilikuwa na athari kubwa katika taswira yake ya kisiasa na likawa sehemu muhimu ya historia ya siasa za Tanzania.
Hata hivyo, Lowassa aliendelea kuwa na wafuasi na ushawishi ndani ya siasa za nchi.
Mwaka 2015, baada ya kutopata uteuzi wa kugombea urais kupitia CCM, alihamia CHADEMA na kuwa mgombea urais wa muungano wa UKAWA.
Haya yalikuwa mabadiliko makubwa. Mtu aliyekuwa kiongozi mwandamizi wa CCM alijikuta akisimama upande wa upinzani na kushindana na chama chake cha zamani katika uchaguzi mkuu.
Kampeni yake ilivutia umati mkubwa wa wananchi na kufanya uchaguzi wa mwaka 2015 kuwa moja ya vipindi vilivyovuta hisia kubwa katika historia ya siasa za vyama vingi nchini Tanzania.
Hata hivyo, Lowassa hakutangazwa mshindi urais. John Magufuli wa CCM ndiye aliyetangazwa mshindi.
Mwaka 2019, Lowassa aliondoka CHADEMA na kurejea CCM.
Kwa hakika hali ya kisiasa ya Tanzania hadi sasa haijatengemaa na shida changamoto ya siasa za taifa hili mwaka wa 2015.
Kwa maoni yangu, uamuzi huo unaweza kujadiliwa kwa mitazamo tofauti. Wapo wanaoweza kuuona kama uamuzi wa kisiasa wa kawaida, lakini wapo pia wanaoweza kujiuliza ungekuwa na athari gani kama angebaki katika upinzani hadi mwisho wa maisha yake.
Mimi binafsi nimewahi kutafakari na kusema:
“Kama Edward Lowassa angebaki CHADEMA hadi kifo chake, huenda simulizi ya historia yake ya kisiasa ingeandikwa kwa mtazamo tofauti kabisa. Kwa mtazamo wangu, bado alikuwa na nafasi ya kuacha urithi mkubwa zaidi ndani ya upinzani.”
Jambo la msingi hapa si kumhukumu Lowassa kwa maamuzi yake, bali kuelewa kwamba mwanasiasa anaweza kukumbwa na mgogoro, akajipanga upya, akapata nguvu mpya na baadaye akafanya maamuzi yanayobadilisha namna historia yake inavyokumbukwa.
Kisa cha Lowassa kinatufundisha kwamba kashfa au mgogoro wa kisiasa si lazima uwe mwisho wa safari. Lowassa aliendelea kuwa na nafasi muhimu katika siasa hata baada ya kujiuzulu mwaka 2008. Kubadilisha mazingira ya kisiasa kunaweza kufungua milango mipya, kama ilivyokuwa alipojiunga na CHADEMA na kugombea urais mwaka 2015. Hata hivyo, uungwaji mkono wa wananchi hauhakikishi ushindi, na maamuzi ya baadaye yanaweza kuathiri namna historia ya mwanasiasa inavyokumbukwa.
Baada ya kuangalia mifano ya Jacob Zuma, Silvio Berlusconi na Edward Lowassa, sasa turudi kwenye hoja yangu kuu: Bi. Pauline Gekul mwanasiasa kipenzi cha Mwanakwetu.
Kuna tofauti kati ya kusema kwamba mwanasiasa amekumbwa na changamoto kubwa na kusema kwamba hana tena nafasi ya kurejea katika siasa. Hayo ni mambo mawili tofauti.
Katika siasa, mazingira hubadilika. Mitazamo ya wananchi inaweza kubadilika. Vyama vinaweza kufanya maamuzi mapya, na wanasiasa wanaweza kupata fursa nyingine ya kujenga upya uhusiano wao na umma.
Kwa sababu hiyo, ninaposema kwamba Pauline Gekul anaweza kurejea katika siasa za Tanzania kwa kishindo kabla ya mwaka 2030, ninatoa mtazamo wangu kuhusu uwezekano wa kisiasa, si tangazo la jambo ambalo tayari limethibitishwa kutokea bali naeleza hesabu za kisiasa.
Ninaamini kwamba nafasi ya mwanasiasa haipaswi kupimwa kwa tukio moja pekee, bali pia kwa namna anavyokabiliana na changamoto, ukweli wa mambo yanayomhusu, hatua anazochukua na namna wananchi wanavyopima nafasi yake katika maisha ya kisiasa.
Bila shaka, kurejea kwa mafanikio kunahitaji zaidi ya kuwa na wafuasi. Kunahitaji kujenga upya imani ya wananchi, kutoa maelezo yanayostahili kuhusu masuala yanayozua maswali, kuheshimu taratibu za kisheria na kuonyesha namna ambavyo mtu anaweza kuendelea kulitumikia taifa.
Haya ndiyo masuala ambayo, kwa maoni yangu, yatakuwa muhimu katika kutathmini mustakabali wa Pauline Gekul.
Katika siasa, wapo viongozi ambao baada ya kukumbwa na migogoro huendelea kujenga upya ushawishi wao. Wapo wengine ambao hawapati nafasi hiyo. Hakuna kanuni inayohakikisha kwamba kila mwanasiasa atarejea.
Lakini historia inatufundisha kuwa ni muhimu kutofautisha kati ya tuhuma, madai, ukweli uliothibitishwa na hukumu ya kisiasa inayotolewa na umma.
Wakati mwingine, skendo hutawala mjadala kiasi kwamba hoja nyingine kuhusu mtu husika hazisikiki. Wakati mwingine, watu huhukumiwa kwa mitazamo ya wengine kabla ya masuala yanayowahusu kufafanuliwa ipasavyo.
Ndiyo maana naamini mjadala kuhusu mustakabali wa Pauline Gekul unapaswa kuendeshwa kwa kuzingatia ukweli, haki, uwajibikaji na nafasi ya mwananchi kutoa maoni yake.
Kumtetea mtu si lazima kumaanishe kupuuza maswali yanayohitaji majibu. Vilevile, kuuliza maswali kuhusu mwanasiasa si lazima kumaanishe kwamba mtu huyo hana tena nafasi katika maisha ya umma.
Tunaweza kudai ukweli na uwajibikaji huku tukikubali kwamba mustakabali wa kisiasa wa mtu hauwezi kuamuliwa kwa kauli moja ya mdau wa mitandao ya kijamii.
Ndugu msomaji wangu, rejea kisa cha Jacob Zuma wa Afrika Kusini. Rejea kisa cha Silvio Berlusconi wa Italia. Rejea pia safari ya kisiasa ya Edward Lowassa hapa Tanzania.
Mifano hii haitoi hakikisho kwamba Pauline Gekul atarejea kwa mafanikio, lakini inatukumbusha kwamba siasa zinaweza kubadilika na kwamba mustakabali wa mwanasiasa haupaswi kutangazwa kuwa umefika mwisho kwa kutegemea tukio moja pekee.
Mimi, Adeladius Makwega, ninayetumia jina la Mwanakwetu, ninasimama katika hoja yangu kwamba Bi. Pauline Gekul anaweza kurejea katika jukwaa la siasa za Tanzania kwa kishindo kabla ya mwaka 2030.
Huo ni mtazamo wangu, na ninaelewa kwamba wapo watakaokubaliana nami na wengine watakaopinga.
Kwa wanaopinga, ninawaalika tujadiliane kwa hoja, kwa heshima na kwa kuzingatia ukweli. Kwa wanaokubaliana nami, nawaomba pia tutambue kwamba matumaini ya kisiasa yanapaswa kwenda sambamba na uwajibikaji na heshima kwa wananchi.
Historia bado ina nafasi ya kuandikwa upya, lakini ni matukio halisi, maamuzi ya mhusika na mwitikio wa wananchi vitakavyoamua ukurasa unaofuata.
Mwanakwetu nimesema. Muda utatoa majibu.
Nakutakia siku njema.
makwadeladius@gmail.com 0717649257
.gif)
Post a Comment